Developed by Aye Chan Aung & Zin Zae Developed by Aye Chan Aung & Zin Zae

Wednesday, February 15, 2017

ဆင့္ပြားစနစ္၏ သားေကာင္မ်ား



‘‘က်ပ္ေငြ ကိုးသိန္းရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံ႐ံု ျဖင့္ သံုးႏွစ္အတြင္း ေငြက်ပ္သိန္း သံုးရာအထက္ လစဥ္၀င္ေငြရွိလာ မယ္။ သင့္ဘ၀ဟာ ေငြေၾကး၊ အ  ခ်ိန္၊ က်န္းမာေရး ပိုမိုေကာင္းမြန္ လာေစမည့္ အခြင့္အလမ္းတစ္ခု ပါ’’


အဆိုပါစာသားသည္ ရန္  ကုန္ၿမိဳ႕ႀကီးအပါအ၀င္ နယ္ၿမိဳ႕ မ်ားပါမက်န္ ေျခဆန္႔လာသည့္ Multilevel Marketing (MLM) ဟု ေခၚသည့္ ဆင့္ပြားေစ်းေရာင္း သည့္စနစ္ျဖင့္ ေစ်းကြက္ရွာေဖြ ေနေသာ လုပ္ငန္းတစ္ခု၏
ေၾကာ္ ျငာျဖစ္ပါသည္။ ဆင့္ပြားေစ်း ေရာင္းျခင္း (MLM) သည္ အခ်ိန္ တိုအတြင္း ခ်မ္းသာေစမည္ဆို သည့္ မက္လံုးေၾကာင့္ ဆင္းရဲၿပီး အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္းရွား ပါးေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ လ်င္လ်င္ ျမန္ျမန္ က်ယ္ျပန္႔ လာခဲ့သည္။
အဆိုပါလုပ္ငန္းသည္ လိမ္ လည္သည့္လုပ္ငန္းတစ္ခုသာျဖစ္ ၿပီး ၀င္ေရာက္လုပ္ကိုင္သူမ်ား အတြက္ အ႐ံႈးသာျဖစ္ေပၚေစ ေၾကာင္း ေ၀ဖန္မႈမ်ားႏွင့္ MLM သည္ သာမန္စီးပြားေရးလုပ္ငန္း တစ္ခုသာျဖစ္ၿပီး ႏွစ္စဥ္အျမတ္ရရွိ ခဲ့သူမ်ားလည္းရွိသည္ဟု တံု႔ျပန္ ေျပာၾကားသူမ်ားအၾကား ေ၀ဖန္ ျငင္းခံုမႈ အမ်ားဆံုးျဖစ္ခဲ့သည့္ လုပ္ငန္းတစ္ခုျဖစ္သည္။
7Day ကအဆုိပါ MLM စနစ္ျဖင့္ေစ်းကြက္ရွာေဖြသည့္ လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ပါ၀င္လုပ္ကိုင္ ခဲ့ဖူးေသာ လူအေယာက္ငါးဆယ္ ကို အက်ိဳးအျမတ္ရရွိခဲ့ပါသလား ဟု ေမးခြန္းထုတ္ရာ အေယာက္  ငါးဆယ္စလံုး၏ အေျဖမွာ အမွန္ တကယ္ အက်ိဳးအျမတ္မရခဲ့ဟူ၍ ပင္ ျဖစ္သည္။
 ‘‘ပစၥည္းတစ္ခုေရာင္းတာ ႀကိဳက္ရင္၀ယ္မယ္။ ဒီပစၥည္းက ေကာင္းတာက ဘာ၊ ဒါကို၀ယ္ သံုးရင္ ဘာျဖစ္မယ္။ ဒါဆိုရၿပီ။ အခုက ဒီပစၥည္း၀ယ္႐ံုနဲ႔ ေန႔ခ်င္း ညခ်င္းသူေဌးျဖစ္သြားမယ္၊၀င္ေငြ ေတြမ်ားသြားမယ္။ ဒါကိုက လိမ္ ေနတာပဲ။ ဒါကိုမသိေတာ့ လုပ္ခဲ့ တာ ေငြကုန္လူပန္း၊ အခ်ိန္ကုန္မွ ငါ့လိမ္သြားမွန္းသိိေတာ့တာ’’ဟု MLM စနစ္ျဖင့္ ေငြက်ပ္ဆယ္သိန္း ခန္႔ ဆံုး႐ံႈးခဲ့ဖူးသူ ကိုရဲႏိုင္ကေျပာ သည္။
မိသားစုသံုးေယာက္ကို စုစု ေပါင္းသံုးသိန္းျဖင့္၀င္ေရာက္ခဲ့ ၿပီး ပထမလတြင္ က်ပ္ႏွစ္ေသာင္းရရွိ ခဲ့ေသာ္လည္း ေနာက္ပိုင္းတြင္ ေငြ ထပ္မ၀င္ေတာ့သည့္အျပင္ လူ လည္းမရွာႏိုင္၍ ဆက္မလုပ္ ေတာ့ဟု Aim Star ကုမၸဏီတြင္ ၂၀၁၄ က ၀င္ေရာက္လုပ္ကိုင္ခဲ့ဖူး သူ ေနျပည္ေတာ္ေန မေဟေလးက ေျပာသည္။
 အဆုိပါ လုပ္ငန္းမ်ားသည္ လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ား ထက္ ေက်းလက္နယ္ဘက္မ်ားကို အဓိကပစ္မွတ္ထားလာၿပီး အ လုပ္လက္မဲ့ လူငယ္မ်ားႏွင့္ တစ္ ခဏအတြင္း ႀကီးပြားလိုသူမ်ား သည္ ၎တို႔၏ အဓိကအဖြဲ႕၀င္ မ်ားျဖစ္လာသည္။
‘‘ေငြလိုခ်င္တယ္၊ ခ်မ္းသာ ခ်င္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ အိမ္က ဆယ္သိန္းေတာင္းၿပီးသူတို႔ေရာင္း တာ အကုန္လံုး၀ယ္တယ္။ေနာက္ ဆံုးေတာ့ သူတို႔ေျပာသလိုျဖစ္မ လာဘဲ အိမ္ကေပးလိုက္တဲ့ေငြ ေတြ ကုန္သြားတာပဲအဖတ္တင္ တယ္’’ဟု ကေလးၿမိဳ႕မွ ကိုေပါင္ လ်န္းခိုင္ကေျပာသည္။
အဆိုပါ MLM စနစ္ကို အေမရိကန္ႏိုင္ငံတြင္ ၁၉၄၁ က ၀ီလီယံကာဆယ္ဘယ္ရီႏွင့္ လီ မိုက္တင္းဂါးတို႔က အေရာင္းကိုယ္ စားလွယ္႐ံုးခြဲ အစားထိုးအျဖစ္ စ တင္မိတ္ဆက္ခဲ့သည္။
 လက္ရွိျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ MLM ကို နည္းမ်ိဳးစံုျဖင့္ အသံုးျပဳ ေနၿပီး အခ်ိဳ႕မွာ အလွကုန္ပစၥည္း၊ ေဆး၀ါးမ်ားေရာင္းခ်ျခင္းႏွင့္ အ ခ်ိဳ႕မွာ ပရဟိတဆင့့္ကဲအလွဴပံုစံ အျဖစ္ မ်ိဳးစံု လုပ္ကိုင္ေနၾကသည္။ သို႔ေသာ္ အဓိကအားျဖင့္ ပိရမစ္ ပံုစံကို အသံုးျပဳေနျခင္းျဖစ္သည္။ ေအာက္ေျခအဆင့္ဆင့္က အဖြဲ႕ ၀င္အသစ္မ်ားရွာေဖြ၍ ထိပ္ပိုင္း တြင္ အက်ိဳးအျမတ္ရရွိသည့္ စနစ္ ျဖစ္သည္။ ကိုယ့္လက္ေအာက္ တြင္ အဖြဲ႕၀င္မ်ားမ်ားရွိလွ်င္ အ က်ိဳးအျမတ္မ်ားမ်ားရသည့္စနစ္ ျဖစ္ေၾကာင္း MLM ကို ႏွစ္ရွည္လ မ်ား  ၀င္ေရာက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံခဲ့ဖူးသူမ်ားက ရွင္းျပသည္။
ဥပမာ လုပ္ငန္း၀င္ေရာက္ လိုသူသည္ ကုမၸဏီမွ ေရာင္းခ် သည္ကုန္ပစည္း (သို႔မဟုတ္) အလွွဴမွတ္တမ္းတစ္ခုကို သတ္ မွတ္ေငြေၾကးျဖင့္ ပထမဦးဆံုး ၀ယ္ယူရမည္ျဖစ္သည္္။ထို႔ေနာက္ မိမိက ေနာက္ထပ္၀ယ္ယူမည့္သူ မ်ားကို ထပ္ရွာေပးရမည္ျဖစ္ၿပီး မိမိရွာေဖြခဲ့သည့္အဖြဲ႕၀င္ ၀ယ္ယူ ခဲ့သည့္အေပၚမူတည္၍ ရာခိုင္ႏႈန္း ျဖင့္ အက်ိဳးအျမတ္ရရွိမည္ျဖစ္ သည္။
အဆုိပါစနစ္ႏွင့္ပတ္သက္၍ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ MLM စနစ္က်င့္ သံုးသည့္ကုမၸဏီတစ္ခု၌ လုပ္ကိုင္ ၿပီး ၀င္ေငြမ်ားစြာ ရရွွိထားသည္ ဆိုသည့္ ပ်ဥ္းမနားၿမိဳ႕မွ ဦးသန္း ထိုက္လင္းက ‘‘လူတိုင္း တရား က်င့္လို႔ရတယ္။ ရဟႏၲာျဖစ္ႏိုင္ တယ္။ ဒါေပမဲ့ က်င့္ႏိုင္တိုင္းလည္း ရဟႏၲာမျဖစ္ႏိုင္သလို MLM လုပ္ ငန္းမွာ လူတိုင္းခ်မ္းသာႏိုင္သလို MLM လုပ္တိုင္းလည္း ခ်မ္းသာ မယ္လို႔ အာမ မခံပါ’’ဟုေျပာသည္။
လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ MLM လုပ္ငန္းမ်ားစြာရွိၿပီး အမ်ားစုကို ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရက မွတ္ပံုတင္ ခြင့္ေပးထားၿပီးတ ရား၀င္ျဖစ္သည္ ဟု ဦးသန္းထိုက္လင္းကဆိုသည္။ အကယ္၍  MLM က ျပည္သူလူ ထုကို ဒုကၡေပးေနလွ်င္ အစိုးရအ ေနႏွင့္ တရားစြဲဆိုခြင့္၊ ပိတ္ပင္ခြင့္ ရွိေၾကာင္း၊ သို႔ေသာ္ အစိုးရက ကုမၸဏီမ်ားကို မစစ္ေဆးဘဲလက္ ခံထားျခင္းျဖင့္ MLM သည္ တရား ၀င္လုပ္ငန္းျဖစ္ေၾကာင္း ၎က ဆက္လက္ေျပာၾကားသည္။
သို႔ေသာ္ အဆိုပါဆင့္ပြားေစ်း ေရာင္းျခင္းလုပ္ငန္းမ်ား (MLM) ကို မည္သည့္ကုမၸဏီီကိုမွ် လုပ္ ကိုင္ခြင့္ မေပးထားေၾကာင္းႏွင့္ ယင္းလုပ္ငန္းမ်ားသည္ တရား၀င္ လုပ္ငန္းမ်ားမဟုတ္ေၾကာင္း ရင္း ႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ား ၫႊန္ ၾကားမႈဦးစီးဌာန ၫႊန္ၾကားေရးမွဴး ခ်ဳပ္ဦးေအာင္ႏိုင္ဦးကေျပာသည္။
 ယင္းလုပ္ငန္းမ်ားသည္ ေဘာင္ေက်ာ္၍ လုပ္ကုိင္ေနျခင္း သာျဖစ္ၿပီး လက္ရိွအခ်ိန္တြင္ အ ေရးယူရန္ ဥပေဒမရိွသကဲ့သုိ႔ တာ ၀န္ယူေျဖရွင္းမည့္ ဌာနမရိွေသး ဟု အဆုိပါဌာနမွၫႊန္ၾကားေရးမွဴး တစ္ဦးက ေျပာသည္။ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားၫႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာနသည္ ဌာနတစ္ခုခုကတုိင္ၾကား လာပါက ကုမၸဏီဥပေဒအရသာ အေရးယူႏုိင္သည္ဟု ၎ကဆက္ေျပာသည္။
MLM ႏွင့္ ပတ္သက္၍ လက္ရိွရန္ကုန္အပါအ၀င္ နယ္ၿမိဳ႕ႀကီး မ်ားတြင္ အသင္း၀င္အေျမာက္ အျမားျဖင့္ ေအာင္ျမင္ေနၿပီဟု ဆုိေသာ Aim Star ကုမၸဏီအား စက္တင္ဘာ ၁၂ ရက္ မြန္းလဲြပုိင္း က ဆက္သြယ္ေမးျမန္းေသာ္ လည္း ျပန္လည္ေျဖၾကားေပးမည့္ သူမရိွေၾကာင္း ေျပာၾကားသည္။ ကုမၸဏီကုိ အီးေမးလ္မွတစ္ဆင့္ ဆက္သြယ္ေမးျမန္းခဲ့ေသာ္လည္း အေၾကာင္းျပန္ၾကားျခင္းမရိွေပ။
ထို႔နည္းတူ MLM စီးပြားေရး လုပ္ငန္းကုိ လုပ္ေဆာင္ေနသည့္ UNICITY သို႔ ဆက္သြယ္ေမးျမန္း ခဲ့ေသာ္လည္း တာ၀န္ယူေျဖၾကား ေပးမည့္သူမရိွသျဖင့္ ေနာက္မွသာျပန္လည္ဆက္သြယ္ေပးပါရန္ ေျဖၾကားခဲ့သည္။
MLM စနစ္က်င့္သံုးေသာ AIM Star ကုမၸဏီမွ Double Diam-ond ဦးဂ်ိဳးဇက္က ဆင့္ပြားစနစ္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ျမန္မာအသံႏွင့္ ႐ုပ္ျမင္သံၾကားမွ ထုတ္လႊင့္ေသာ ေဆြးေႏြးခန္းတစ္ခုတြင္ ယခုကဲ့သို႔ ေျပာဆိုထားသည္။
‘‘ မာတီလယ္ဗယ္မားကက္တင္းမွာက်ေတာ့ ဆိုင္ခန္းလည္း မဖြင့္ေတာ့ဘူး။ ဆိုင္မရိွဘဲနဲ႔ ကိုယ္ကေန ဒီလိုမ်ိဳးျဖန္႔ျဖဴးေရး ကုန္တိုက္တစ္ခုလိုျဖစ္သြားတာ။ ဆိုလိုတာက ကိုယ့္ရဲ႕အဖြဲ႔အစည္းမွာ လူအေယာက္ တစ္ေထာင္ ရိွလား။ ႏွစ္ေထာင္ရိွလား။ သံုးေထာင္ရိွလား။ အဲ့ဒီလူေတြရဲ႕ သံုးစြဲမႈအေပၚမွာ ကုမၸဏီရဲ႕ ကြၽန္ေတာ္တို႔ကို ဘယ္လိုေျပာမလဲ ျဖန္႔ျဖဴးေရးအရ ပါစင့္နင့္ေပးတာေပါ့ဗ်ာ’’
MLM စနစ္ေၾကာင့္ နစ္နာခဲ့ သူမ်ားသည္ လူမႈကြန္ရက္ႏွင့္ အ ျပင္တြင္ေျပာၾကားေနမည့္အစား နစ္နာခဲ့သည့္အခ်က္အလက္မ်ား ကို ရယူ၍ လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စား လွယ္မ်ားထံ တင္ျပသင့္ေၾကာင္း ႏွင့္ လႊတ္ေတာ္မွတစ္ဆင့္ အစိုးရ ကုိ ေမးခြန္းထုတ္ႏုိင္ေၾကာင္း သဃၤန္းကြၽန္းၿမိဳ႕နယ္ တုိင္းေဒသ ႀကီးလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ကိုေနဘုန္းလတ္ကေျပာသည္။
‘‘ဒီကိစၥက လူေျပာေတာ္ ေတာ္မ်ားေနတယ္။ ကြၽန္ေတာ္ လည္း စိတ္၀င္စားေနပါတယ္။ လူထုအတြက္ အမွန္တကယ္အက်ိဳး ယုတ္ေစရင္ေတာ့ အစိုးရကုိ ဖိ အားေပးသြားပါမယ္’’ဟု ၎က ဆက္လက္ေျပာၾကားသည္။
အဆိုပါလုပ္ငန္းမ်ားကုိ ႏိုင္ငံတကာတြင္ ခြင့္မျပဳထားသကဲ့သုိ႔ စင္ကာပူႏုိင္ငံ၌လည္း ခြင့္မျပဳ ေၾကာင္း ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ဘဏ္ မ်ားႏွင့္ ေငြေၾကးဆုိင္ရာဖံြ႕ၿဖိဳးတုိး တက္ေရးေကာ္မတီ အဖြဲ႕၀င္ျဖစ္ သည့္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္
တစ္ ဦးက ေျပာသည္။
ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ကုမၸဏီအေနျဖင့္ မွတ္ပံုတင္ထားေသာ္လည္း ၎တို႔၏ စီးပြားေရးလုပ္သည့္ပံုစံမွာ လက္ခံ၍ မရေၾကာင္း၊ ႏုိင္ငံတကာစီးပြားေရး သီအုိရီမ်ားအရလည္း လက္မခံထားေၾကာင္း ကုိေနဘုန္းလတ္က ဆက္လက္
ေျပာသည္။
‘‘ႏုိင္ငံတကာမွာ နားလည္ တဲ့ အစိုးရက ဒီလုပ္ငန္းေတြလုပ္ ကုိင္ခြင့္ကို မျပဳသလုိ နားလည္တဲ့ ျပည္သူေတြကလည္း ဒါကိုလက္မ ခံဘူး။ အလုပ္လက္မဲ့ေတြမ်ား တယ္။ ႀကီးပြားမႈလုိခ်င္ၿပီး တကယ္နားမလည္တဲ့သူေတြ၊ အေျခခံျပည္သူေတြကုိ သူတုိ႔က ဦးစားေပးဆြဲေဆာင္လုပ္ကုိင္တယ္လုိ႔ပဲျမင္မိတယ္’’ဟု ၎က မွတ္ခ်က္ျပဳ ပါသည္။
 သုိ႔ေသာ္ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ MLM လုပ္ကုိင္ေနသည့္ ကုမၸဏီ မ်ားသည္ အေဆာက္အအံုခုိင္ခိုင္ မာမာျဖင့္ တရား၀င္ျဖစ္ေၾကာင္း ကာကြယ္ေျပာၾကားေနၾကသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ MLM လုပ္ကုိင္ေနသည့္ ထိုင္းကုမၸဏီအခ်ိဳ႕ သည္လည္း ထိုင္းႏုိင္ငံ ၿမိဳ႕ျပတြင္ လူစိတ္၀င္စားမႈမရိွ၍ ေက်းလက္သို႔ ဦးတည္လုပ္ကုိင္ေနသည့္ ကုမၸဏီမ်ားျဖစ္သည္ဟု ထုိင္းႏုိင္ငံသားတစ္ဦးက ဆိုသည္။
‘‘ဒီလုပ္ငန္းေတြက ယွဥ္ၿပိဳင္ မႈဥပေဒေတြနဲ႔ ၿငိေနတယ္။ ဒီဥပ ေဒအရဆုိရင္ေတာ့ လက္ခံလုိ႔မရ ဘူး။ လြတ္လပ္စြာ ယွဥ္ၿပိဳင္မႈမရိွ တဲ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းတစ္ခုလို႔ ယူဆၿပီး ေ၀ဖန္သူေတြရိွတယ္’’ဟု စီးပြားေရးပညာရွင္ ဦးလွေမာင္က ေျပာသည္။
ဥပေဒအရ ခြင့္ျပဳထားသည္ ဆုိသည္မွာ မွန္ကန္ေသာ္လည္း ကုမၸဏီမ်ား အက္ဥပေဒအရ တရား၀င္လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္ခြင့္ ေပးျခင္းျဖစ္ၿပီး MLM လုပ္ရမည္ ဟု အမည္တပ္ခြင့္ျပဳထားျခင္း မဟုတ္ေၾကာင္း ဥပေဒပညာရွင္ ဦးမင္းေတဇၫြန္႔တင္က ေျပာၾကားသည္။
MLM လုပ္ငန္းမ်ားသည္ ကုမၸဏီမ်ား အက္ဥပေဒအရ မွတ္ ပံုတင္ထားေသာ္လည္း စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ား ေဆာင္ရြက္ရာတြင္ အမ်ားျပည္သူ အက်ိဳးစီးပြားထိ ခိုက္ပါက အထူးစံုစမ္းစစ္ေဆးေရး ဦးစီးဌာနက စစ္ေဆးရန္ တာ၀န္ ရိွေၾကာင္း  ဦးမင္းေတဇၫြန္႔တင္ က ေျပာသည္။
‘‘သက္ဆုိင္ရာအေနနဲ႔ အ ေရးမယူခ်င္ေနပါ။ စစ္ေဆးရမယ့္ အေျခအေနေတာ့ ျဖစ္ေနၿပီ’’ဟု ၎၏ ေဖ့စ္ဘြတ္ခ္စာမ်က္ႏွာတြင္ ေရးသားခဲ့သည္။
http://www.7daydaily.com/story/75392