Developed by Aye Chan Aung & Zin Zae Developed by Aye Chan Aung & Zin Zae

Friday, February 10, 2017

White-collar Crime၊ သို႔မဟုတ္ ပညာတက္လူတန္းစားတို႔၏ျပစ္မႈ


White-collar Crime၊ သို႔မဟုတ္ ပညာတက္လူတန္းစားတို႔၏ျပစ္မႈ
************************************************************************
ေရးသူ - စည္သူ
White-collar crime ဆိုတာေငြေၾကးအေပၚအရင္းခံအေျချပဳကာ အၾကမ္းဖက္ မႈမပါဘဲ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြ၊ ဒါမွမဟုတ္ ပညာရွင္ေတြက်ဴးလြန္တဲ့ျပစ္ မႈျဖစ္ပါတယ္။ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြနဲ႔ပညာတတ္လူတန္းစားတို႔ရဲ႕ျပစ္ မႈေပါ့။ ျပစ္မႈေဗဒအရဆိုရင္ လူမႈေဗဒပညာရွင္ Edwin Sutherland က ၁၉၃၉ ခုႏွစ္တုန္းက ပထမဆုံးစတင္ျပဌာန္းခဲ့တဲ့ျပစ္မႈျဖစ္ၿပီး 'ေလးစားေလာက္ဖြယ္ရာ ရွိေသာအဆင့္ျမင့္ လူ႔အလြႊာမွပုဂၢိဳလ္တို႔ ၎င္းတို႔၏အလုပ္အကိုင္၊ တာ၀န္ယူ မႈႏွင့္အတတ္ပညာတို႔မွတစ္ဆင့္က်ဴးလြန္ၾကသည့္ျပစ္မႈ' လို႔ဆိုထားပါတယ္။ White-collar crime အမ်ဳိးအစားေတြက ေတာ့လိမ္လည္မႈ (Fraud)၊ လာဘ္ေပးလာဘ္ယူ (Bribery) ၊ ေခတ္စားေနသည့္တရားမ၀င္မျဖစ္ေသး သည့္ Multi-level Marketing ႏွင့္ဆင္တူေသာတရားမ၀င္မႈ (Ponzi Schemes)၊ ႀကိတ္ေရာင္းႀကိတ္၀ယ္ (Insider Trading)၊ လူဆိုးလူမိုက္အလုပ္ သမားမ်ားအသုံးျပဳျခင္း (Labor Racketeering)၊ အလြဲသုံးစားလုပ္ျခင္း (Embezzlement)၊ ကြန္ပ်ဴတာႏွင့္ကြန္ရက္ေတြကို အသုံးျပဳ၍ျပစ္မႈက်ဴးလြန္ျခင္း (Cybercrime)၊ မူပိုင္ခြင့္ခ်ဳိးေဖာက္ ျခင္း (Coypright Infringement) ၊ ေငြေၾကးခ၀ါခ်ျခင္း (Money Laundering)၊ ပုံမွား႐ိုက္ျခင္း (Identity Theft)၊ စာခ်ဳပ္စာတမ္းလိမ္လည္အတုျပဳလုပ္ျခင္း (Forgery) တို႔ပါ။ ဒီေနရာမွာ Multi-level Marketing နဲ႔ Ponzi Schemes တို႔မတူညီတဲ့ အခ်က္ကေတာ့ လက္ရွိအခ်ိန္အထိတရားမ၀င္မျဖစ္ေသးတဲ့ Mulit-level Marketing မွာ ထုတ္ ကုန္၊ ဒါမွမဟုတ္ ေရာင္းခ်ေနတဲ့ပစၥည္းရွိေနၿပီး တရားမ၀င္အျဖစ္ သတ္ မွတ္ျခင္းခံထားရတဲ့ Ponzi Schemes ကေတာ့မရွိတာပါပဲ။ ဒီေနရာမွာ ထုတ္ ကုန္ အျဖစ္ေရာင္းခ်တဲ့အရာ၀တၳဳရဲ႕တန္ဖိုးက ေတာ္ေတာ္ေလးစကားေျပာမယ္ ထင္ပါတယ္။
ႏိုင္ငံတကာမွာ အထူးသျဖင့္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံမွာေဖာ္ျပပါ White-collar Crime နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ထင္ရွားတဲ့အမႈအခင္းေတြအမ်ားႀကီးျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ တန္ဖိုးအားျဖင့္လည္း ေတာ္ေတာ္ႀကီးတဲ့အမႈ ေတြပါ။ လြန္ခဲ့တဲ့ဆယ္စုႏွစ္ခန္႔ ကေငြေၾကးဆိုင္ရာလိမ္လည္မႈနဲ႔ၿပိဳလဲခဲ့ရတဲ့ Enron ကုမၸဏီရဲ႕ျဖစ္ရပ္ေပၚေပါက္ လာခဲ့ၿပီးေနာက္ပိုင္း အေမရိကန္ေတြဟာ White-collar Crime အေပၚပိုမို ဂ႐ုျပဳမိလာခဲ့ၾကပါတယ္။ လက္တစ္ဆုပ္စာေလာက္သာရွိတဲ့လူေတြက ဘီလီယံေဒၚလာမ်ားစြာတန္တဲ့ကုမၸဏီႀကီးေတြကို ဖ်က္ဆီးပစ္ပုံအေၾကာင္းေတြ ကိုေပါ့။ ကုမၸဏီရဲ႕ထိပ္ပိုင္းမွာရွိေနတဲ့ လူနည္းစုေလးက ကုမၸဏီႀကီးတစ္ခုလုံး ကို အလုံးစုံအ႐ႈံးေပၚသြားေစသလို အျပစ္မဲ့တဲ့အလုပ္ႀကိဳးစားၾကတဲ့ အျခား ၀န္ထမ္းမ်ားစြာကိုလည္း အလုပ္လက္မဲ့ေတြအျဖစ္ ေရာက္ရွိေစခဲ့တာပါ။ ဒါဆိုရင္ Enron ဘယ္လိုျဖစ္ခဲ့တာပါလိမ့္။
Enron ၿပိဳလဲမႈ
-----------------
၂၀၀၀ ျပည့္ႏွစ္ေတြတုန္းကဆိုရင္ Enron ဟာ ေဒၚလာတစ္ရာဘီလီယံ ထက္ေက်ာ္လြန္ေအာင္၀င္ေငြ ရရွိခဲ့ၿပီး Fortune မဂၢဇင္းက Enron ဟာ အေမ ရိကရဲ႕တီထြင္ ဆန္းသစ္မႈအရွိဆုံးကုမၸဏီပါလို႔လည္း သတ္မွတ္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ စြမ္းအင္ကုမၸဏီအမ်ဳိးအစားျဖစ္ၿပီး အလြန္ႀကီးမားလွတဲ့အတြက္ ဘယ္ေတာ့မွ မပ်က္စီးႏိုင္ဘူးလို႔လည္း ထင္ရေလာက္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ Enron တက္လာခဲ့တဲ့ ၉၀ျပည့္ လြန္ႏွစ္ေတြကတည္းက Enron ဟာ တရားမ၀င္တဲ့ေငြစာရင္းဆုိင္ရာ လုပ္ထုံးလုပ္နည္းေတြကို ေငြစာရင္းဆိုင္ရာအဖြဲ႕ အစည္းေတြမွာ ႀကီးငါးႀကီး စာရင္း၀င္တဲ့ သူတုိ႔ရဲ႕ေငြစာရင္းဆုိင္ရာအဖြဲ႕အစည္း Arthur Anderson နဲ႔ အတူလုပ္ေဆာင္ခဲ့တယ္လို႔ ေကာလာဟလသတင္းေတြထြက္ခဲ့ဖူးပါတယ္။
အဲဒီအခ်ိန္က Enron ရဲ႕ COO နဲ႔ CEO ရာထူးရယူထားသူ Jeffrey Skilling နဲ႔ သူေခၚယူထားတဲ့ လူယံု၀န္ထမ္းဟာ ေဒၚလာဘီလီယံနဲ႔ခ်ီၿပီးလိမ္လည္ အစီရင္ ခံစာတင္ျခင္း၊ ေငြစာရင္းဆိုင္ရာကယ္ ေပါက္ေတြကိုအသုံးျပဳျခင္းနဲ႔ ထူးျခားတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ ေခါင္းစဥ္မ်ဳိးစုံတပ္ကာ လိမ္လည္ျခင္းတို႔ကိုလုပ္ေဆာင္ခဲ့ပါ တယ္။ ေနာက္ထပ္ကုမၸဏီရဲ႕ COO ျဖစ္သူ Andrew Fastow ဟာ ကုမၸဏီရဲ႕ ဘုတ္ အဖြဲ႕ကို လိမ္လည္စာရင္းျပမႈေတြျပဳလုပ္ခဲ့သလို Arthur Anderson ကိုလည္း သိမ္းသြင္း စည္း႐ံုးမႈေတြ ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။
ေနာက္ဆုံး Enron ရဲ႕စေတာ့ေတြ ဟာ ေစ်းကြက္လုံး၀ဦးစိုက္ဆင္းေနရာမွ SEC (Securities and Exchange Commission) ရဲ႕၀င္ေရာက္ စစ္ေဆး အေရးယူမႈကိုခံခဲ့ရ ၿပီး Skilling ကေထာင္ဒဏ္ ၂၄ ႏွစ္နဲ႔ ေလးလ၊ Fastow က ေထာင္ဒဏ္ ေျခာက္ႏွစ္က်ခံခဲ့ရၿပီး အမႈကို အဆုံးသတ္ခဲ့ရပါတယ္။ Enron ကို တည္ေထာင္သူ Kenneth Lay ကေတာ့ တရား႐ံုးရဲ႕အမိန္႔ခ်မွတ္ျခင္း မခံရမီ ႏွလုံးေရာဂါနဲ႔ေသဆုံးသြားခဲ့ပါတယ္။

ေျပာရမယ္ဆိုရင္ ကုမၸဏီတစ္ခုအရမ္းေအာင္ျမင္ေနခ်ိန္မွာ ကုမၸဏီရဲ႕ထိပ္ပိုင္း မွာရေနတဲ့ သူေတြရဲ႕လိမ္လည္မႈ၊ မ႐ိုးသားမႈဟာကုမၸဏီကိုႀကီးႀကီးမားမားထိ ခိုက္ေစခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ထပ္ႀကီးမားတဲ့ ေငြစာရင္းဆုိင္ရာအ႐ႈပ္အေထြးေတြ ကိုလုပ္ ေဆာင္သူကေတာ့ Worldcom ပါ။
Worldcom ရဲ႕ေငြစာရင္းဆိုင္ရာမေကာင္းသတင္း
-----------------------------------------------------
Enron ရဲ႕ အထင္ႀကီးစရာၿပိဳလဲမႈေနာက္ကိုလိုက္ၿပီး အတြင္းကြၽံၿပိဳဆင္းျပသူက Worldcom နဲ႔ သူရဲ႕ CEO Bernard Ebbers ပါ။ ၂၀၀၀ ျပည့္ႏွစ္ေနာက္ပိုင္း တယ္လီဖုန္း ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္းေတြက်ဆင္း လာမႈကိုေထမိေအာင္ လုပ္ေဆာင္လိုက္တဲ့ Bernard ရဲ႕ေျဖရွင္းခ်က္ကေတာ့ သူ႔ရဲ႕ကုမၸဏီဟာ အေကာင္းႀကီးရွိေနေသးေၾကာင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူေတြထင္ျမင္ယူ ဆရေအာင္ လိမ္လည္လွည့္ျဖားျခင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုလုပ္ေဆာင္ရာမွာ ေငြစာရင္းေတြကို လိမ္ျပရတာလည္းပါတာေပါ့။ ကုမၸဏီရဲ႕၀င္ေငြဟာ ေဒၚလာ ၃.၈ ဘီလီယံအထိ ရွိေနဆဲပါလို႔ လိမ္လည္ခဲ့တဲ့ရလဒ္ကေတာ့ ေဒ၀ါလီခံလိုက္ရတာပါပဲ။
အေမရိကန္စီးပြားေရးသမိုင္းမွာအႀကီးမားဆုံးေသာ ေဒ၀ါလီခံမႈေတြထဲက တစ္ခုျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၀၂ ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလမွာ Worldcom ကေနထြက္ခဲ့ရတဲ့ Ebbers ဟာ လွ်ဳိ႕၀ွက္ပူးေပါင္းႀကံစည္ခ်က္၊ အာမခံခ်က္အေပၚ လိမ္လည္ လွည့္ဖ်ားမႈနဲ႔မွားယြင္းတဲ့ ထုတ္ျပန္ေၾကညာမႈေတြကိုျပဳလုပ္မႈ၊ ျပစ္မႈျပစ္ ဒဏ္ေတြအျဖစ္ ေထာင္ဒဏ္ ၂၅ ႏွစ္က်ခံခဲ့ရပါတယ္။
ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ နာမည္ႀကီးေနတဲ့ MLM နဲ႔ဆင္တူတဲ့ပိရမစ္ပုံစံေစ်းကြက္ ရွာေဖြခ်ဲ႕ထြင္ေရးစနစ္ကိုအသုံးျပဳထားတဲ့ Ponzi Scheme ပါ။

Bernie Madoff ရဲ႕ Ponzi Scheme
-------------------------------------------
Ponzi ဆိုတဲ့စကားလုံးဟာ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံမွာ Madoff တစ္ေယာက္အတု အေယာင္ အာမခံခ်က္ေတြျပဳလုပ္မႈနဲ႔အဖမ္းခံရၿပီးေနာက္ ပိုင္း ေရပန္းစားတဲ့စကားလုံးတစ္ခုျဖစ္ခဲ့ရပါတယ္။ ပင္လယ္ကမ္းေျခမွာ သက္ေစာင့္ တစ္ဦးလုပ္ခဲ့ဖူးသူ၊ မီးေဘးအႏၲရာယ္အတြက္ အလိုအေလ်ာက္ေရ ဖ်န္းတဲ့ပိုက္ ေခါင္းေတြကို တပ္ဆင္ေပးသူအျဖစ္လုပ္ကိုင္ဖူးသူ၊ NASDAQ ရဲ႕ ဥကၠ႒ ျဖစ္ခဲ့ဖူးသူ Madoff ဟာ မွားယြင္းလိမ္လည္ထားတဲ့ ကုန္သြယ္မႈအစီရင္ ခံစာေတြ၊ သူနဲ႔အတူ ကုန္သြယ္မႈမျပဳလုပ္ပါလို႔ ျငင္းဆန္ခဲ့တဲ့ကုမၸဏီႀကီးေတြနဲ႔ အက်ဳိးတူ ကုန္သြယ္မႈပူးေပါင္းလုပ္ ေဆာင္ခဲ့ေၾကာင္း မွားယြင္းတဲ့အေထာက္ အထားေတြနဲ႔အတူ ဘီလီယံေဒၚလာမ်ားစြာ တန္ဖိုးရွိတဲ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအဖြဲ႕ အစည္းတစ္ခုကို တည္ေထာင္ဖို႔စီမံခဲ့ပါတယ္။ Madoff အသုံးျပဳခဲ့တာကေတာ့ Ponzi Scheme လို႔ေခၚေခၚေနတဲ့စနစ္ပါ။ အဲဒီစနစ္ဟာ ပုံမွန္မဟုတ္တဲ့ မ်ားျပားတဲ့ပမာဏရွိတဲ့ အျမတ္အစြန္း ေတြရရွိရမယ္လို႔အာမခံခ်က္ေတြနဲ႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူေတြကိုမွ်ားေခၚတဲ့စနစ္မ်ဳိးပါ။

Charles Ponzi ဆိုသူ စတင္တီထြင္ခဲ့တဲ့စနစ္ျဖစ္ၿပီး သူရဲ႕အဆိုအရ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈျပဳလုပ္ၿပီး ရက္ကိုး ဆယ္အတြင္း ၅၀ ရာခိုင္ႏႈန္းျပန္ျမတ္ရမယ္လို႔ ကတိေပးေျပာဆိုခဲ့သူပါ။ စနစ္ကေတာ့ MLM အတိုင္းပါပဲ။ ကုမၸဏီပိုင္ရွင္၊ ဒါမွမဟုတ္ ပထမသူကေန စနစ္ကိုစတင္ေမာင္းႏွင္ၿပီး ရလာတဲ့လူသစ္ေတြရဲ႕ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ ကိုတစ္ဆင့္ၿပီးတစ္ဆင့္ရယူပါတယ္။ ေနာက္ထပ္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလူသစ္ေတြအေပၚမူတည္ၿပီး လူေဟာင္းေတြနဲ႔ ပထမသူတို႔အက်ဳိး အျမတ္ရရွိၾကတဲ့ပုံစံမ်ဳိးပါ။ MLM နဲ႔မတူတာက Ponzi Scheme မွာေတာ့ ေငြေၾကးေပးလိုက္ရၿပီး (ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံလိုက္ရၿပီး) ထုတ္ကုန္တစ္ခုမွျပန္ လည္ရရွိျခင္းမရွိဘဲ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈစာခ်ဳပ္စာတမ္း၊ ဒါမွမဟုတ္ အာမခံစာရြက္ သာျပန္လည္ရရွိျခင္းပါပဲ။
ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူအမ်ားအျပား သူတို႔ရဲ႕အျမတ္ေငြေတြကို ျပန္လည္ထုတ္ယူျခင္း မျဖစ္ေစဖို႔အတြက္ေတာ့ Ponzi Scheme မွာအထူးအစီအစဥ္ကရွိႏွင့္ေနၿပီး ပါၿပီ။ သူတို႔အတြက္ ေနာက္ထပ္ေငြအျမတ္အစြန္းပိုမိုရရွိႏုိင္မယ္လို႔ ယုံၾကည္ ရေလာက္တဲ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံျခင္းဆိုင္ရာစာခ်ဳပ္ေတြကေစာင့္ႀကိဳေန ဆဲ၊ ေစာင့္ ႀကိဳေနလ်က္၊ ေစာင့္ႀကိဳေနၿမဲပါ။ ဒီလိုမ်ဳိးရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈစာခ်ဳပ္ေတြကို ပထမလူက ဒုတိယလူေတြကိုရင္းႏွီးခိုင္းမယ္။ ပထမလူ ကအက်ဳိးအျမတ္ရမယ္။ ဒုတိယ လူကပိုမ်ားတဲ့ တတိယလူေတြကိုရင္းႏွီးခိုင္းမယ္။ ပထမလူနဲ႔ဒုတိယလူေတြ အက်ဳိးအျမတ္ရမယ္။ တတိယလူက ေနာက္ထပ္ေနာက္ထပ္သူေတြရွာေဖြၿပီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြျပဳလုပ္ခိုင္း မယ္။ ဘယ္လိုလြယ္လြယ္ကူကူအက်ဳိးအျမတ္ ရမယ္ ဆိုၿပီးေတာ့ေပါ့။ တကယ္လည္း လြယ္ကူေနၾကတာကိုး။ ဒီလိုမ်ဳိးဒုတိယ၊ တတိယလူေတြမွာ ေနာင္လာမယ့္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူအသစ္ေတြကို ဘယ္လိုအခ်ိန္ အတိုင္းအတာအတြင္း ဘယ္၍ဘယ္မွ်အက်ဳိးအျမတ္ရခဲ့ၿပီးၿပီဆိုတဲ့မက္လုံးေတြ လိုက္ေျပာေနရတာကလြဲရင္ ဘာမွခဲခဲ ယဥ္းယဥ္းအလုပ္ေတြ မလုပ္ၾကရတာ ကိုး။ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမယ့္သူေတြ နည္းပါးသြားခ်ိန္ဟာ Ponzi Scheme ရဲ႕နိဂုံးပါပဲ။ အဲဒီမွာျဖစ္လာ ႏုိင္တာက သံုးမ်ဳိးပဲရွိပါတယ္။ ပထမလူကလက္က်န္ေငြအားလုံး ကို ယူၿပီးေျပးမယ္။ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူအသစ္ေတြရွာေဖြရတာ ခက္ခဲလာတဲ့ အတြက္ ေငြေၾကးစီးဆင္းမႈ ရပ္တန္႔သြားၿပီး စနစ္အတြင္း ေနာက္ဆုံး၀င္ေရာက္ လာတဲ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူေတြက ဒုကၡအေရာက္ဆုံး သူေတြျဖစ္လာၾကမယ္။ ထြက္ေျပးသြားသူကလြဲၿပီး က်န္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူေတြကရန္ျဖစ္ၾကမယ္ဆိုတာ ပဲျဖစ္ပါတယ္။
ဒီလိုမ်ဳိးစနစ္ကို Madoff လိုမ်ဳိး လုပ္ရည္ကိုင္ရည္ရွိၿပီး ႀကီးႀကီးမွန္းတဲ့သူေတြ လုပ္ခဲ့ေတာ့ ရလဒ္ကလည္း ေတာ္ေတာ္ေလးႀကီးမားခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္မွာ အဖမ္းခံရၿပီး ၂၀၀၉ ခုႏွစ္မွာ Madoff ကိုအာမခံ စာခ်ဳပ္စာတမ္းေတြ လိမ္လည္ မႈ၊ ေငြေၾကးခ၀ါခ်မႈနဲ႔ အလုပ္သမားအက်ဳိးအျမတ္အစီအစဥ္မွ ခိုးယူမႈအပါအ၀င္ အေမရိကန္ႏုိင္ငံဗဟိုအစိုးရကေန အမႈအေပါင္း ၁၁ မႈမွာ အျပစ္ရွိေၾကာင္း စီရင္ ခ်က္ခ်ခဲ့ပါတယ္။ ျပစ္ဒဏ္ကေထာင္ဒဏ္ႏွစ္ ၁၅၀ နဲ႔အေမရိကန္ေဒၚလာ ၁၇၀ ဘီလီယံျပန္လည္ေပးေလ်ာ္ရျခင္းပါ။ Madoff ရဲ႕ Ponzi Scheme မွာ အဓိက ပါ၀င္ခဲ့တဲ့သူ သံုးဦးမွာတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ Bernie Madoff ရဲ႕သား Mark Madoff ဟာ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္အဆုံးစီရင္ခဲ့ပါတယ္။

ဒီေနရာမွာ ေျပာစရာတစ္ခုရွိလာပါၿပီ။ MLM ေတြ ဘာလို႔တရားမ၀င္မျဖစ္ေသး တာလဲ။ လြယ္လြယ္ ကူကူေျပာရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ MLM ေတြအသုံးျပဳတဲ့စနစ္နဲ႔ စာရင္ သူတို႔ေရာင္းခ်တဲ့ထုတ္ကုန္ပစၥည္းေၾကာင့္ပါ။ သူတုိ႔ေရာင္းခ်တဲ့ထုတ္ ကုန္ပစၥည္းဟာ သူတို႔နဲ႔အမ်ဳိးတူတဲ့ ေစ်းကြက္အတြင္းက တျခားထုတ္ကုန္ ပစၥည္းေတြနဲ႔ေစ်းႏႈန္းကြာဟမႈနည္းပါးျခင္း၊ အရည္အေသြးကြာမႈ က်ဥ္းေျမာင္းျခင္းေတြရွိေနမယ္ဆိုရင္ေတာ့ MLM ေတြအသုံးျပဳတဲ့စနစ္ကို တရားမ၀င္အျဖစ္ေၾကညာလို႔မရပါလို႔ဆိုၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အက်ဳိးအျမတ္ေတြ ကိုငါး စာျပမွ်ားထားၿပီး မတန္တဆပစၥည္းေတြကို မတန္တဆေစ်းေတြနဲ ႔ေရာင္း ခ်တဲ့ Multi-level Marketing ေတြအတြက္ေတာ့ ဒါဟာလိမ္လည္မႈပါပဲ။ ႀကီး မားတဲ့လိမ္လည္မႈပါပဲ။ သာမန္ပစၥည္းလိမ္ေရာင္းမႈမွာ တရားခံဟာေရာင္းခ် သူျဖစ္ၿပီး တရားလိုဟာ၀ယ္ယူသူပါ။ MLM လိမ္လည္မႈမွာေတာ့ ေရာင္းခ်သူ ဟာ လိမ္လည္သူတရားခံျဖစ္ၿပီး ၀ယ္ယူပါ၀င္သူေတြကလည္း လိမ္လည္သူ တရားခံျဖစ္လာမယ့္သူေတြပါ။ သတိျပဳ စရာတစ္ခုပါပဲ။

စီးပြားေရးလုပ္ငန္းတို႔ရဲ႕ရည္ရြယ္ခ်က္က ေငြေၾကးအျမတ္အစြန္းရရွိဖို႔ပါ။ ဒါေပမဲ့ ေငြေၾကးအျမတ္ အစြန္းရဖို႔တစ္ခုတည္းနဲ႔ က်င့္၀တ္ေတြေဖာက္ဖ်က္လို႔ မရပါဘူး။ တစ္ကမၻာလုံးကို အခ်ဳိရည္ ေရာင္းခ်တဲ့ကုမၸဏီ တစ္ခုဆိုပါေတာ့။ တစ္လီတာဆံ့တဲ့ သံဘူးေတြကို ကမၻာအႏွံ႔သန္းေထာင္နဲ႔ခ်ီၿပီးျဖန္႔ခ်ိေနတဲ့ ကုမၸဏီတစ္ခုဟာ နည္းတစ္မ်ဳိးမ်ဳိးနဲ႔သံဘူးတစ္ဘူးစီကေန အခ်ဳိရည္ ၀.၀၁ လီတာခိုးယူထားတယ္ဆိုရင္ အခ်ဳိေရ ၉၉ ဘူးမွာ ကုမၸဏီကေနာက္ထပ္တစ္ ဘူး ပိုရတယ္လို႔ဆိုရမွာပါ။ ေသာက္သုံးသူေတြအေနနဲ႔ တစ္လီတာအခ်ဳိ ရည္ဘူး ကေန ၀.၀၁ လီတာခိုးယူထားတယ္ဆိုတာ အမွန္တကယ္ဆိုရင္ သိေတာင္ သိလိုက္ၾကမွာမဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ အခ်ဳိရည္ဘူးသန္းေထာင္နဲ႔ခ်ီျဖန္႔ခ်ိေနတဲ့ ကုမၸဏီတစ္ခုအတြက္ အခ်ဳိရည္ ၉၉ ဘူးမွာတစ္ဘူးအပိုရတယ္ဆိုေတာ့ အျမတ္ေငြဟာ မနည္းမေနာပါဘဲ။ လူအမ်ားစုကို ဆိုးက်ဳိးမေပးေပမ့ဲလည္း ဒါမ်ဳိး ဟာလည္း White-collar Crime တစ္ခုပါပဲ။ ပညာရွိနည္းနဲ႔လိမ္လည္မႈတစ္ခု ပါပဲ။ ေလာဘသားေတြမ်ားျပားတဲ့ လူ႔ေလာကမွာ သာမန္ျပစ္မႈေတြထက္ပိုမို ႀကီးမားတဲ့လူအမ်ားအျပားကို ဒုကၡေရာက္ေစမဲ့ White-collar Crime ေတြ ကေတာ့ရွိႏွင့္ ေနဦးမွာျဖစ္ၿပီး ပုံစံေဟာင္းေတြ႐ိုးသြားရင္လည္း ပုံစံသစ္ေတြ နဲ႔ရွိေနဦးမွာျဖစ္ပါတယ္။ အသိဥာဏ္ပညာျမင့္မားမႈကသာ White-collar Crime ေတြလုပ္ေဆာင္သူနဲ႔ ခံရသူႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္စလုံးကေန လြတ္ကင္းႏိုင္ မွာျဖစ္တဲ့ အတြက္အသိဥာဏ္ပညာျမင့္မားဖို႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔ႀကိဳးစား လုပ္ေဆာင္ေနၾကဦးမွာေတာ့ အမွန္ပါပဲ။
Ref : White-collar Crime cases that made Headlines- criminaljusticeusa.com, Ponzin Scheme-Wikipdia
5 years ago Bernie Madoff was sentenced to 150 years in Prison-Business Indisder
#myanmarb2bmanagementmagazine